Hetzelfde aantal kilometers, een ander soort race
Bijna elke Nederlandse ultraloper traint uiteindelijk op de Veluwe of in de Ardennen. De afstanden op papier zijn gelijk, maar de race is dat niet. Het verschil zit in de hoogtemeters, de ondergrond en de weersomstandigheden. Hieronder staan cijfers van races die op de kalender staan.
Klimmen per kilometer
Deel de hoogtemeters door de afstand en het verschil is direct duidelijk.
| Race | Afstand | Hoogtemeters | Per km |
|---|---|---|---|
| Maasduinen Ultra (Arcen) | 50 km | ca. 100 m | 2 m |
| Veluwse Ultra Trail (Elspeet) | 100 km | 624 m | 6 m |
| Leersumse Veld Ultra (Utrechtse Heuvelrug) | 50 km | ca. 550 m | 11 m |
| Brut 80 (Ferrières) | 80 km | ca. 2.300 m | 29 m |
| Bastogne-Wiltz-Bastogne | 100 km | 3.111 m | 31 m |
| Olne-Spa-Olne | 71 km | 2.296 m | 32 m |
| Ultra Trail Haute Ardenne (Waimes) | 100 km | ca. 3.300 m | 33 m |
| Trail des Sangliers (La Roche) | 57 km | ca. 2.300 m | 40 m |
Een Ardense ultra heeft dus vijf tot zeven keer zoveel stijging per kilometer als de Veluwse Ultra Trail. Het gemiddelde tempo ligt daardoor veel lager. Reken niet op dezelfde finishtijd als je een 100 km op de Veluwe hebt gelopen.
De Veluwe: weinig stijging, veel zand
De Veluwse Ultra Trail loopt vanaf Landgoed Stakenberg bij Elspeet twee lussen van ongeveer 50 km, door bos, heide en over het stuifzand van de Beekhuizerzand. Op papier is het profiel vlak. In de praktijk is het zware zand de grootste tegenstander, samen met de hitte van eind juli. In 2025 begonnen 240 lopers aan de race en liepen er 24 de 100 km uit. Weinig hoogtemeters betekent dus niet dat een race makkelijk is.
Wil je dezelfde soort ondergrond met iets meer reliëf, dan komt de Utrechtse Heuvelrug in beeld. Het Leersumse Veld Ultra van 50 km heeft ongeveer 550 hoogtemeters en een eindtijd van acht uur. De Utrechtse Heuvelrug Ultra Trail in november splitst de route in twee dagen, met ongeveer 700 hoogtemeters op zaterdag en 400 op zondag.
De Ardennen: steil, nat en technisch
De Ardense routes volgen steile rivierdalen, rotsige paden en wortels. Het gaat bij de Trail des Sangliers om 2.300 hoogtemeters in 57 km, met tussentijdse tijdslimiet op km 27 om 12:30 en een finishlimiet om 18:00. Brut 80 heeft geen markering. Je navigeert helemaal op een GPX-track, met bevoorrading ongeveer elke 20 km. Het weer wisselt ook sneller. Op de Hoge Venen kan het koud en nat zijn terwijl het in het dal droog blijft.
Wat dat voor je training betekent
- Je loopt de Veluwe, je gaat naar de Ardennen: train steile afdalingen, niet alleen klimmen. Bij 30 tot 40 m stijging per kilometer is er ook evenveel daling, en dat vraagt veel van de quadriceps. Dijken, trappen en de Sint-Pietersberg bij Maastricht zijn de beste vervangers.
- Je loopt de Ardennen, je gaat naar de Veluwe: train in zand. Een uur in mul zand kost meer energie dan op verharde paden, en je tempo daalt.
- Vergelijk altijd per kilometer. Kijk bij de race naar de hoogtemeters en deel die door de afstand voordat je een eindtijd inschat.